Manchester, Birmingham, Leeds, Bristol, Glasgow — với nhiều người, một trong số này cho kết quả tốt hơn London cả về tài chính lẫn chất lượng sống.
- Chi phí nhà ở ở các thành phố này thấp hơn London đáng kể.
- Mỗi thành phố có thế mạnh ngành riêng.
- Tất cả đều có đại học lớn và cộng đồng sinh viên quốc tế.
- Giao thông công cộng kém hơn London nhưng thành phố nhỏ gọn hơn.
Từng thành phố mạnh về gì
Manchester — trung tâm lớn nhất miền bắc, mạnh về truyền thông, công nghệ, tài chính và giáo dục; thành phố đã thay đổi rất nhiều và thu hút nhiều người trẻ.
Birmingham — ở vùng trung, thành phố lớn thứ hai cả nước về dân số, với kinh tế đa dạng và vị trí trung tâm thuận tiện đi các nơi.
Leeds — trung tâm tài chính và dịch vụ pháp lý của miền bắc, với chi phí sống dễ chịu.
Bristol — mạnh về công nghệ, hàng không vũ trụ và ngành sáng tạo; gần bờ biển tây nam.
Glasgow và Edinburgh ở Scotland — Edinburgh mạnh về tài chính và du lịch, Glasgow lớn hơn và rẻ hơn, cả hai có đại học lâu đời.
Nottingham, Sheffield, Newcastle, Liverpool — các thành phố cỡ vừa với đại học tốt và chi phí thấp.
Điểm chung: tất cả đều có sân bay hoặc ga tàu nhanh, nên đi lại trong nước và ra nước ngoài đều được.
Cái được so với London
Chi phí nhà ở thấp hơn nhiều — và đây là khoản chi phối, như bài về chi phí đã nói.
Không gian sống rộng hơn với cùng ngân sách.
Thời gian đi lại ngắn hơn — nhiều thành phố có thể đi bộ hoặc đạp xe tới nơi làm.
Nhịp sống dễ chịu hơn, và nhiều người nói dễ kết bạn hơn ở thành phố cỡ vừa.
Gần thiên nhiên hơn — từ Manchester, Leeds hay Bristol ra tới vùng nông thôn rất nhanh.
Và về tích luỹ: với nhiều ngành, phần còn lại sau chi phí cao hơn ở các thành phố này dù lương danh nghĩa thấp hơn.
Cái phải cân nhắc
Nói thẳng để không tô hồng.
Ít việc làm hơn và ít lựa chọn hơn — với ngành hẹp, có thể không có nhiều nơi để nhảy việc.
Môi trường dùng tiếng Anh nhiều hơn và ít quốc tế hơn — điều này vừa là thử thách vừa là lợi thế cho việc học tiếng.
Cộng đồng người Việt mỏng hơn — có nhưng không đông như London.
Giao thông công cộng kém hơn, và ở một số nơi thì cần ô tô.
Ít chuyến bay quốc tế trực tiếp hơn — về Việt Nam thường phải nối chuyến.
Và giọng địa phương đậm hơn ở một số thành phố — chủ đề của chuyên mục về giọng nói trên trang này.
Cách quyết định
Quy trình thực tế, thay vì chọn theo cảm tính.
Bước một: tìm việc làm trong ngành mình trên các trang tuyển dụng, lọc theo thành phố — số lượng tin tuyển nói lên nhiều điều.
Bước hai: tra giá thuê thật cho loại nhà mình cần, ở các thành phố đang cân nhắc.
Bước ba: làm phép tính lương trừ chi phí như bài về chi phí đã hướng dẫn.
Bước bốn: kiểm tra cộng đồng và dịch vụ — cửa hàng châu Á, trường học, cơ sở y tế.
Bước năm: tới thăm nếu có thể — vài ngày ở một thành phố cho biết nhiều hơn mọi bài viết.
Chuyển từ London ra ngoài
Con đường mà nhiều người đi, và đáng biết là có.
Rất nhiều người bắt đầu ở London rồi chuyển ra ngoài — thường khi lập gia đình hoặc khi có con.
Lý do phổ biến: cần không gian rộng hơn, cần trường học tốt trong tầm giá, và muốn thời gian đi lại ngắn hơn.
Điều kiện làm việc này khả thi: đã có kinh nghiệm làm việc tại Anh và mạng lưới nghề nghiệp — khi đó xin việc ở thành phố khác dễ hơn nhiều so với lúc mới sang.
Và làm việc từ xa đã mở rộng lựa chọn ở nhiều ngành — một số người giữ công việc ở London mà sống ở nơi rẻ hơn.
Với người mới sang, điều này có nghĩa: chọn London lúc đầu không phải quyết định vĩnh viễn, và ngược lại cũng vậy.
Lời khuyên: chọn theo hoàn cảnh hiện tại của mình, và biết rằng có thể điều chỉnh sau vài năm khi đã hiểu thị trường.
Cộng đồng người Việt ngoài London
Thông tin thực tế cho người cân nhắc rời trung tâm.
Có cộng đồng người Việt ở các thành phố lớn — Manchester, Birmingham, Leeds, Bristol và một số nơi khác — dù quy mô nhỏ hơn London nhiều.
Cửa hàng thực phẩm châu Á có ở hầu hết thành phố lớn, với chủng loại ít hơn nhưng đủ cho nấu ăn hằng ngày.
Nhà hàng Việt có mặt ở nhiều thành phố, và ngành ăn uống là nơi nhiều người Việt làm.
Hội sinh viên Việt Nam hoạt động ở các thành phố đại học — nguồn hỗ trợ tốt nhất cho du học sinh mới tới.
Điều cần chuẩn bị tinh thần: ở thành phố nhỏ thì mạng lưới mỏng hơn, và phải chủ động kết nối nhiều hơn.
Mặt tích cực: cộng đồng nhỏ thường gắn bó hơn, và việc buộc phải dùng tiếng Anh hằng ngày đẩy nhanh việc hoà nhập — đúng như hệ thống này đã ghi nhận ở nhiều nước.
Và lời khuyên cuối: quyết định này đảo ngược được — nhiều người bắt đầu ở một nơi rồi chuyển, và đó là chuyện bình thường.
Thành phố nào mạnh về công nghệ?
Manchester và Bristol là hai trung tâm công nghệ lớn ngoài London, cùng Edinburgh ở Scotland.
Ở ngoài London tích luỹ được nhiều hơn không?
Với nhiều ngành thì có — lương danh nghĩa thấp hơn nhưng chênh lệch chi phí nhà ở lớn hơn chênh lệch lương.
Nhược điểm của thành phố ngoài London là gì?
Ít việc làm và ít lựa chọn hơn, cộng đồng người Việt mỏng hơn, giao thông công cộng kém hơn, và ít chuyến bay quốc tế trực tiếp.
Quyết định chọn thành phố thế nào?
Tìm việc trong ngành mình lọc theo thành phố, tra giá thuê thật, làm phép tính lương trừ chi phí, kiểm tra cộng đồng và dịch vụ, rồi tới thăm nếu được.